Bill of lading là thuật ngữ được sử dụng phổ biến trong lĩnh vực vận chuyển hàng hóa bằng đường biển. Trong bài viết dưới đây, PROJECT SHIPPING sẽ cùng với các bạn đi vào tìm hiểu khái niệm, cách phân loại và điểm qua vai trò của vận đơn này ngay dưới bài viết sau nhé!
Bill of lading là gì?
Bill of lading viết tắt là B/L, dịch sang tiếng Việt gọi là vận đơn đường biển. Bill of lading là loại chứng từ vận chuyển được người vận chuyển đường biển lập ra. Một số trường hợp là do đại diện của họ tiến hành lập, ký và bàn giao cho người giao hàng/chủ hàng. Mục đích chính là vận chuyển hàng hóa dựa theo hợp đồng giữa người bán và người mua.
Phân loại bill of lading (vận đơn)
Thực tế, căn cứ vào từng tiêu chí khác nhau sẽ chia ra mỗi loại vận đơn riêng biệt. Cụ thể:
Căn cứ vào phê chú trên đơn
Nếu dựa vào phê chú trên đơn, sẽ được chia làm 2 loại vận đơn cơ bản sau:
- Vận đơn hoàn hảo: Đây là vận đơn cho thấy hàng hóa đang nằm trong tình trạng tốt khi được thực hiện vận chuyển.
- Vận đơn không hoàn hảo: Đây là vận đơn cho biết hàng hóa có một số thiệt hại trước khi vận chuyển.
Căn cứ vào tình trạng bốc dỡ hàng hóa
Dựa vào tiêu chí tình trạng bốc dỡ hàng hóa sẽ được chia làm 2 loại cơ bản sau:
- Vận đơn đã bốc hàng lên tàu: Hàng hóa đã được bốc qua hệ thống lan can tàu và nằm gọn trong khoang tàu. Vận đơn thường được ghi chú shipped on board và on board.
- Vận đơn nhận hàng để chờ: Thể hiện rằng người vận chuyển đã nhận hàng và thực hiện cam kết đưa hàng cán đích.
Căn cứ tính sở hữu vận đơn
Nếu căn cứ tính sở hữu thì vận đơn sẽ được chia làm 3 loại cơ bản sau:
- Vận đơn đích danh: Thể hiện rõ tên, địa chỉ người nhận hàng hóa và người chuyên chở chỉ giao hàng cho đối tượng có tên trên vận đơn đó.
- Vận đơn theo lệnh: Đây là vận đơn được ký hiệu ở mặt sau tờ vận đơn.
- Vận đơn vô danh: Vận đơn này không ghi tên người nhận hàng và bất kỳ người nào sở hữu vận đơn này đều là chủ hàng.
Căn cứ tính pháp lý vận đơn
Nếu căn cứ vào tính pháp lý thì vận đơn sẽ được chia làm 2 loại cơ bản sau:
Vận đơn gốc: Được thực hiện ký bằng tay và giao dịch chuyển nhượng dễ dàng.
Vận đơn bản sao: Bản sao vận đơn gốc và không có chữ ký tay và có dấu “copy”, không giao dịch được.
Căn cứ vào hành trình chuyên chở vận đơn
Nếu căn cứ vào hành trình chuyên chở vận đơn sẽ được chia làm 3 loại cơ bản dưới đây:
- Vận đơn đi thẳng: Được cấp ở trong trường hợp hàng hóa được vận chuyển từ cảng tới cảng đích không phải chuyển tải.
- Vận đơn chở suốt: Dùng trong trường hợp hàng hóa phải chuyển tải thông qua con tàu trung gian.
- Vận đơn đa phương thức: Được phát hành cho quá trình chuyển chở hàng hóa dựa vào phương thức “door to door”.
Các chức năng chính của bill of lading (vận đơn)
Một tờ bill of lading sẽ cung cấp 3 chức năng quan trọng sau:
- Biên nhận hàng hóa: Mục đích chủ yếu của vận đơn chính là một biên nhận của người vận chuyển khi hàng được đưa lên tàu. Tờ giấy này được dùng như bằng chứng chứng minh lô hàng cho hải quan và bảo hiểm. Mặt khác, vận đơn còn được làm bằng chứng thương mại giúp hoàn thành nghĩa vụ hợp đồng.
- Giấy chứng từ về quyền sở hữu hàng hóa: Người mua khi nhận hàng hóa từ người vận chuyển, vận đơn sẽ có chức năng tương tự với quyền sở hữu hàng hóa.
- Bằng chứng về hợp đồng chuyên chở: Vận tải hàng hóa từ phía người vận chuyển tới người gửi hàng dược dùng làm bằng chứng hợp đồng vận chuyển. Bởi thực tế, người vận chuyển đã nhận hàng. Đối với trường hợp này, vận đơn được dùng giống với hợp đồng chuyên chở.
Cần hỗ trợ chứng từ và vận chuyển? Gọi 0909 411 668 hoặc chat Zalo, tư vấn miễn phí, báo phương án trong 30 phút.
Cập nhật 2026: lưu ý khi làm bill of lading
Theo kinh nghiệm xử lý chứng từ của Project Shipping, lỗi hay gặp nhất là sai tên, địa chỉ consignee hoặc lệch số kiện, trọng lượng so với packing list. Hãng tàu thường gửi bản nháp B/L để shipper xác nhận trước khi phát hành. Hãy đối chiếu kỹ ở bước này, vì sửa vận đơn sau khi đã phát hành thường mất phí amendment và kéo dài thời gian nhận hàng. Với hàng thanh toán L/C, nội dung B/L còn phải khớp tuyệt đối với điều khoản L/C để ngân hàng chấp nhận bộ chứng từ. Tìm hiểu thêm về phí CFS là gì và giá CNF là gì để nắm các khoản phát sinh quanh vận đơn.
Những nội dung cần có trên bill of lading đường biển
Dưới đây là một số nội dung cần có trên bill of lading mà bạn không nên bỏ qua:
- Shipper/Seller: Tức người gửi hàng, thuộc về bên bán.
- Shipping company: Công ty vận tải biển.
- Consignee/Buyer: Người có quyền được nhận hàng hóa.
- B/L No: Số vận đơn.
- File no: Số lô hàng.
- Tracking no: Số vận chuyển.
- Booking no: Số chỗ lô hàng ở trên tàu.
- Export reference: Giấy phép xuất khẩu.
- Forwarding Agent: Đại lý Forwarder.
- Notify party: Bên nhận thông báo.
- For delivery apply to: Nơi lấy D/O đầu nhập.
- Vessel and Voyage no: Tên con tàu và số hiệu con tàu.
- Place of receipt: địa điểm nhận hàng để chở
- Port of loading: Cảng bốc hàng lên tàu.
- Port of transit: cảng chuyển tải
- Port of discharge: Cảng dỡ hàng.
- Place of delivery: Cảng trả hàng cho người nhận hàng hóa.
- Type of move: Phương thức vận chuyển.
- Marks and number: kí hiệu và số
- Description of package and goods: mô tả kiện và hàng hóa
- Measurement: Thể tích của toàn bộ đơn hàng (đơn vị tính là CBM – tính bằng mét khối)
- Gross weight: trọng lượng tổng cả bì
- ….
Câu hỏi thường gặp về bill of lading
B&L và B/L có phải là bill of lading?
Có. Viết tắt là B/L (đôi khi gõ B&L), nghĩa là vận đơn đường biển, chứng từ do người vận chuyển phát hành khi nhận hàng.
B.no là gì trên vận đơn?
B.no hoặc B/L No là số vận đơn, dùng để tra cứu lô hàng với hãng tàu và khai hải quan.
B/O là viết tắt của từ gì?
B/O không phải là vận đơn. Tùy ngữ cảnh, B/O thường là booking order (lệnh đặt chỗ) hoặc back order (hàng đặt trước chưa giao). Vận đơn viết tắt là B/L.
Bill là gì, bill là cái gì trong xuất nhập khẩu?
Trong xuất nhập khẩu, người trong nghề nói “bill” để chỉ vận đơn, tức bill of lading. Trong thương mại thông thường, bill còn có nghĩa là hóa đơn.
Bill of lading có mấy loại chính?
Vận đơn được chia theo 5 căn cứ: phê chú trên đơn, tình trạng bốc dỡ, tính sở hữu, tính pháp lý và hành trình chuyên chở, như phân loại ở trên.
Trên đây là một số thông tin cơ bản về thuật ngữ Bill of lading để các bạn tham khảo và nắm rõ. Tiếp tục theo dõi, ủng hộ trang để được cập nhật các bài viết và tin tức hữu ích về vận chuyển hàng hóa trên thị trường trong thời gian tới bạn nhé! Hãy liên hệ ngay cho công ty PROJECT SHIPPING qua 0909 411 668 theo địa chỉ dưới đây nếu bạn có nhu cầu sử dụng dịch vụ vận chuyển hàng hóa chất lượng, giá tốt.
